Toertocht Duitsland: Duitse techniekroute, mix van techniek, natuur en rijplezier

Een ontdekkingsreis naar ‘Made in Germany’, van de Eifel via de Rijn tot aan het Thüringer Woud – een geweldige mix van techniek, natuur en rijplezier.

De missie Polaris Dawn verwijderde zich tot wel 1.400 kilometer van Moeder Aarde. Sinds de Apollo-vluchten naar de Maan in 1972 is niemand meer zo ver in de ruimte geweest. En alsof dat nog niet avontuurlijk genoeg was, verlieten twee van de vier astronauten zelfs de ruimtecapsule Crew Dragon van SpaceX voor een publiciteitsrijke ruimtewandeling, terwijl ze zich slechts 740 kilometer boven onze Blauwe Planeet bevonden. Op dezelfde dag, 12 september 2024, begon er ook een andere missie, niet om ruimtepakken te testen, maar om tijdens een motortocht dwars door Duitsland te ontdekken wat homo sapiens daar verder aan techniek heeft bedacht.

Radiotelescoop Effelsberg

We starten bij de radiotelescoop Effelsberg, de perfecte verbinding tussen hemel en aarde. In een diep uitgesneden dal van de Eifel, beschermd tegen wind en weer evenals storende aardse radiogolven, staat de witte antenneschotel van het Max Planck Instituut voor Radioastronomie. Met een diameter van 100 meter en een gewicht van 3.200 ton is het de op één na grootste, volledig beweegbare radiotelescoop ter wereld. De functie van dit gigantische apparaat? Het ontvangen van signalen uit de ruimte om ons begrip van het universum te vergroten. Voor leken die dieper willen duiken in deze complexe materie zijn er informatieve evenementen in het bezoekerspaviljoen. En nu nemen we afscheid van de witte schotel, waarvan de oppervlakte meer dan vier keer zo groot is als het zeiloppervlak van de Gorch Fock, het opleidingsschip van de Duitse marine. Met een Royal Enfield Himalayan 450 donderen we de Eifel binnen. De motor is vernoemd naar de bergketen waarvan de hoogste top slechts 8.848 meter de lucht in steekt.

1 van 15

Legendarische Schneewittchensarg

Ja, de Eifel. Een eldorado voor laagvliegers, maar zelfs met slechts 40 pk een garantie voor bochtige en plezierige momenten, zoals bij Binzenbach, Plittersdorf en Lind. Wanneer bliksemslagen niet van voren komen maar alleen van boven, vaak geïnterpreteerd als een teken van een machtige god, herinneren onderweg kleine kapellen en wegkruisen je daar steeds weer aan. Koffiestop op de kruising van L119 en L210 in Rheinbach-Kurtenberg. ‘Rasten statt Rasen’ staat op de afgeleefde Kawa GPZ500, een opvallende eyecatcher voor het Biker Café Zu den vier Winden. Moge de iconische kroeg en zijn toegewijde eigenaar een eeuwig leven beschoren zijn. Want als de grijzende Bernd Dziejak stopt, wordt het pand radicaal omgebouwd – woonruimte in plaats van ruimte voor motoren – en waarschijnlijk zullen hier ook geen bruiloften en rockconcerten meer plaatsvinden. Als triest voorbeeld van de gevolgen van de zogenaamde hogere macht staat aan de afslag van de B 257 naar het Kesselinger Tal het Café Ahrwind, ooit een populaire motorontmoetingsplaats, tot het game over was door de verwoestende overstromingen van de Ahr in 2021.

Toertocht glaswegen in het Beierse Woud, Duitsland: GS. Voorzichtig! Breekbaar!

En vandaag? We slaan af in een mooi, door hoge rotswanden omringd zijdal van de Ahr, zwieren via Kesseling, Heckenbach en Ramersbach langs een vrolijk beekje op niet altijd even goede wegen richting de Rijn. Vanaf de hoogtes van de Eifel gaat het uiteindelijk kronkelend naar Königsfeld. Een mooie gelegenheid om de remmen van de Himalayan te testen, die duidelijk beter zijn dan die van het voorgaande model met 25 pk. Een voorbeeld van motorische bescheidenheid en Duitse ingenieurskunst uit de jaren ’50 vinden we in Waldorf: een Messerschmitt Kabinenroller KR 200, met 10,2 tweetakt-pk’s van Fichtel & Sachs. Stralend wit, met een rode binnenruimte voor twee achterelkaar zittende passagiers en een chique plexiglazen kap. Met pech staat hij daar langs de weg, de legendarische ‘Schneewittchensarg’, vastgemaakt op een aanhanger. ‘Iets met de tandwielen,’ lacht de eigenaar van dit malle juweeltje, gewaardeerd op 38.000 euro, voordat hij met hulp van de buurman het ding de garage inrolt.

Museummijn Grube Fortuna

Per veerboot, aangedreven door vier 221 kW Schottel pomp-jets, steken we van Remagen/Kripp naar Linz de Rijn over. Ter begroeting, hoog boven de rivier, kasteel Dattenberg en kasteel Arenfels. Daarna slaan we af naar het Westerwald, waar je zonder navigatie als Hans en Grietje kunt verdwalen. Hoe dan ook, de volgende vaste stop is de museummijn Grube Fortuna bij Solms-Oberbiel. Daar klinkt op vrijdagochtend om 11 uur voor de ingang van de mijn een luide ‘Glück Auf!’ – start van de ondergrondse reis, vandaag begeleid door de ervaren mijnwerker Frank Paul. In de smeedijzeren lift, niets voor claustrofobische bikers, zakken we naar 150 meter onder NAP en razen daarna per mijnwagon door een donkere, nauwe gang verder naar het winningsgebied. Het delven van ijzererts begon hier in 1847, toen nog in de dagbouw; de laatste delving stamt uit 1983. Gehoorbescherming was er pas sinds 1970, maar altijd was er dat longvervuilende stof. Daarnaast is er 95% luchtvochtigheid bij een constante 13 graden. Een mijnwerker met zijn 25 kg zware boormachine produceerde aanvankelijk ongeveer één ton erts per shift; met modernere techniek werd de hoeveelheid zelfs verdrievoudigd. Mannen, wat een zware arbeid. Respect! Weer bovengronds lunchen we met kumpel Frank terwijl hij uitlegt hoe de eerste laag werd opengebroken, hoe bunkerlaadoperaties verliepen en wat een schraperbediening is. Mijnmuseum Fortuna telt ongeveer zeventig locomotieven, waaronder schatjes als de erwtensoep-groene ‘Monika’ uit 1913. Is dit je allemaal te veel? Een alternatief vind je tegenover de mijn, in herberg ‘Zum Zechenhaus’.

Bamboe zweefvliegtuig

Ons lijstje telt nog drie andere te bezoeken locaties en daardoor zijn de aansluitende etappes nogal kort. In de fast forward-modus dan maar. Terwijl bij Hohenahr-Altenkirchen een paar windturbines ervoor zorgen dat energie uit de lucht wordt geoogst in plaats van uit de aarde, vullen we de verbrandingskamers op het Schottenring geheel tegen de tijdgeest in met benzine en werken we aan onze bochtentechniek. Of technische vooruitgang enorme heersers als Tyrannosaurus rex en co de wereld van zo’n 65 miljoen jaar geleden zou hebben geholpen te overleven? In ieder geval houden we een minuut stilte bij het uit metaal vervaardigde dinosaurus-skelet op een parkeerplaats bij de Hoherodskopf, het begin van een geowandelpad. Een perfecte landing volgt daarna op de Wasserkuppe in de Rhön, waar het Duitse zweefvliegmuseum uitnodigt voor een prachtige tijdreis. De expositie gaat van 1912, toen het de Darmstadter gymnasiast Hans Gutermuth lukte om met een van bamboestokken gebouwde dubbeldekker in een minuut en 50 seconden 840 meter ver te zweven op de Wasserkuppe, tot de huidige tijd met 280 km/u snelle high-performance kunststof zweefvliegtuigen. Die worden door Alexander Schleicher in het nabijgelegen Poppenhausen geproduceerd. In het museum is er ook een eenvoudige flightsimulator, waarin je de piloot kunt uithangen. Ja, ja, het spel met weer en thermiek, dat sinds eeuwen virtuoos wordt beheerst door vogels.

We wisselen van motor en Hermann is dolblij met de Himalayan. We rijden nu niet naar de Radom, het markante radargebouw uit de Koude Oorlog, en ook niet naar het vliegersmonument, de heroïsche stenen piramide met een adelaar bovenop. In plaats daarvan racen we over het traject van de Hauenstein-bergrace van Hausen naar het Schwarzen Moor. In het mooie vakwerkstadje Fladungen staan we stil bij een nostalgisch aangeklede, kleurrijke etalage, waarin een snelle zeepkist en een bijzondere Bianchi Aquiletta nu al reclame maken voor de volgende Fladungen Classics. Dat is een feestelijk event dat om de twee jaar plaatsvindt en waarin het hele dorp versierd is alsof de tijd in de jaren ’60 is blijven steken.

1 van 11

Fahrzeugmuseum Suhl

Weer een bochtige omweg, nu via Weimarschmieden, Geba en Stepfenshausen. We gaan verder door de Rhön, het zogenaamde land van de open vergezichten, met schaars struikgewas en bomen, totdat we in Meiningen aankomen. ‘Vandaag ben ik voor het eerst als echte stoker onderweg,’ grijnst Hermann in het stuurhuis van goederenlocomotief 92 739. Voor hem, en daarom valt de omschakeling van racegeoriënteerde stoker hem niet zo zwaar, een hele reeks witte klokken, zoals ze ooit de analoge cockpits van Ducati en Moto Guzzi sierden. We staan dus in de wereld van Dampflok Erlebniswelt in Meininger, waar aan de hand van de 92 739, de enige nog originele loc hier, die aan één kant is opengesneden zodat de werking van zulke rookspuwende kolossen kan worden uitgelegd. Gelijk naast de stoomlocomotieffabriek Meiningen, hét adres voor onderhoud en restauratie van historische spoorvoertuigen, kun je in de zomer elke zaterdag vanaf 10 uur een fabrieksrondleiding maken. Dagelijks geopend is ook het amusements- en natuurpark Thüringer Wald. Dillstädt, Bischofrod, Hirschbach – daar juichen niet alleen de motoren door het walsen door de bochten. Nog enthousiaster zijn de liefhebbers van classics in Suhl, door een bezoek aan het lokale Fahrzeugmuseum. Een belangrijk onderdeel van de uitgebreide tentoonstelling is de Vogelserie van Simson. En zo staan ze daar in hun kleurrijke blikken outfits: Schwalbe, Spatz en Star evenals Sperber en Habicht, plus de sportievere S50. Meer dan vijf miljoen van deze flitsers heeft Simson tot de val van de Muur geproduceerd. Vooral de onverwoestbare Schwalbe is zeer geliefd en gewild, ook in het ‘Westen’. Een 350cc Norton Manx M40, 4-takt straatracer uit de jaren ’60, staat als een paradijsvogel te midden van al het Oost-Duitse gerief. De Engelse motor werd gerestaureerd door de voormalige Simson-racespecialist Harry Riese. Het is een prima voorbeeld van dat de in techniek geïnteresseerde mens graag verder kijkt dan zijn neus lang is, zelfs als dat over het Kanaal of zelfs helemaal uit de ruimte komt.

Tekst en foto’s: Klaus H. Daams

Reisinformatie

Er is geen gemarkeerde techniekroute zoals de ‘Duitse Alpenroute’ of ‘Wijnroute’. Afhankelijk van interesse moet je dus zelf een route bedenken – zoals het een technicus betaamt.

Heenreis
De radiotelescoop Effelsberg is bijvoorbeeld bereikbaar via de A1, afslag Mechernich, vervolgens verder via Bad Münstereifel naar Effelsberg en de markeringen volgen. Vanaf de bezoekersparkeerplaats te voet naar het bezoekerspaviljoen Radio-Observatorium Effelsberg aan de Max-Planck-Straße 16, 53902 Bad Münstereifel.

Overnachten
‘Peterchens Mondfahrt’ en ‘Berghotel Deutscher Flieger’, Wasserkuppe 46 en 48, 36129 Gersfeld, telefoon voor beide 06654/381, www.peterchens-mondfahrt.de, www.deutscher-flieger.de; droomlocatie direct boven op de Wasserkuppe, vlakbij het zweefvliegmuseum en tegenover het vliegveld en de vliegschool, helaas is er op dinsdag en woensdag een rustpauze in het restaurant.

‘Hotel & Gasthaus Sterngrund’, Sterngrund 1, 98544 Zella-Mehlis, telefoon 03682/469911, www.hotel-sterngrund-oberhof.de; traditioneel gasthuis en tegelijk een ontmoetingsplaats voor motorrijders aan een lekkere bocht in het Thüringer Wald. Niet ver van de Sterngrund en iets verborgen in het dal bevindt zich ‘Hotel Waldmühle’, Lubenbachstraße 2, 98544 Zella-Mehlis, telefoon 03682/89890, www.hotel-waldmuehle.de; familiebedrijf met wellness-aanbod en sauna’s, 350 meter verder ligt het techniekmuseum Gesenkschmiede, www.museum.gumv.de/?Technikmuseum.

Download de route ‘Duitse techniekroute’

• lengte: 530 km
• reisdagen: 2