WK IJsspeedway Heerenveen: Jasper Iwema jaagt op WK-medaille

Eind 2016 sprak Jasper Iwema voor het eerst openlijk uit dat hij zijn loopbaan buiten de GP-paddock wilde voortzetten. De Drent droomde hardop van een wereldtitel in een voor hem nieuwe discipline. Tien jaar later behoort de voormalig Moto3- en MotoE-coureur voor het eerst tot de kanshebbers op eremetaal in het wereldkampioenschap ijsspeedway.

Dat het alweer bijna tien jaar geleden is dat Jasper Iwema zijn eerste meters op het ijs maakte, kan hij zelf nauwelijks geloven. ‘Zo voelt het in ieder geval helemaal niet. De seizoenen zijn natuurlijk relatief kort in de ijsspeedway. Bovendien heb ik nog een seizoen gemist toen ik als deelnemer in de loods van het tv-programma ‘Een jaar van je leven’ zat opgesloten,’ zegt de inmiddels 36-jarige Drent.

Jasper Iwema: IJsspeedwayheld in coronatijd

Iwema’s carrière nam een onverwachte wending toen hij in september 2022 deelnam aan het realityprogramma ‘Een jaar van je leven’. Zijn sportieve ambities gingen een jaar lang de ijskast in. Hij schopte het tot de laatste tien deelnemers, maar greep uiteindelijk naast de hoofdprijs van één miljoen euro. Dat geld had een enorme impuls kunnen geven aan zijn ijsspeedwaycarrière.

Toch leverde het avontuur hem iets anders op. ‘Ik heb in de loods wel de liefde van mijn leven gevonden: Wanda.’ Inmiddels is zij ook nauw betrokken bij zijn sportieve avontuur. ‘In de sport doe ik eigenlijk alles samen met mijn vriendin. Die combinatie geeft gewoon veel rust.’ En misschien is zij dit seizoen wel zijn geheime wapen in de jacht op eremetaal.

Een veranderde sport

In tien jaar tijd veranderde het landschap van de ijsspeedwaysport ingrijpend. Russische coureurs, jarenlang dominant in alle kampioenschappen, worden sinds de oorlog met Oekraïne geboycot. Internationale wedstrijden worden niet meer in Rusland verreden, waardoor ook het aantal wedstrijden sterk is teruggelopen. Dit seizoen wordt de wereldtitel in slechts drie races beslist. De finale staat gepland op zaterdag 11 april in het Thialf-stadion in Heerenveen.

Voor Iwema betekende het afgelopen seizoen de definitieve aansluiting bij de huidige wereldtop. Tijdens de races in het Duitse Inzell eindigde hij in de tweede GP van het seizoen voor het eerst op het podium. Die prestatie herhaalde hij later in Heerenveen. ‘Met heel veel ups en downs zijn we gekomen waar we nu staan. In het begin ging het heel snel. Daarna kom je op een niveau waar het lastig is om de volgende stap te zetten en uit te vinden waar dat precies aan ligt. Vorig jaar hebben we geïnvesteerd in ander materiaal, een nieuw rijwielgedeelte. Dat heeft heel goed uitgepakt. Daardoor hebben we een grote stap voorwaarts kunnen maken.’

Ervaring

Toen Iwema zijn eerste stappen op het ijs zette, kreeg hij al een duidelijke waarschuwing van voormalig wereldkampioen Per-Olov Serenius: reken op minimaal vier jaar voordat je bij de top kunt aansluiten. Voor de Drent betekende de overstap bovendien een cultuurshock. In de professionele MotoGP-omgeving wordt vrijwel alles voor de coureur geregeld, terwijl een ijsspeedwayrijder zelf een groot deel van het technische werk moet doen. ‘Er kwamen heel veel dingen op me af die ik vanuit mijn wegracecarrière niet kende. Je staat er veel meer alleen voor. In het begin werkte ik met monteurs die ik via het Drenthe College had leren kennen. Samen hebben we de eerste stappen op technisch gebied gezet.’ Die technische ontwikkeling werd een jarenlang leerproces. ‘Elk jaar leer ik weer nieuwe dingen. Inmiddels maak ik zelf mijn banden, ik heb de banen en het ijs beter leren lezen en ik weet steeds beter hoe ik de vering moet afstellen. Ervaring is dus ontzettend belangrijk.’

De echte doorbraak kwam vorig seizoen met de overstap naar een ander rijwielgedeelte. Jarenlang reed Iwema op de Nederlandse Tibo-frames, voordat hij de keuze maakte voor de Tsjechische Klabo-frames. ‘Het materiaal waar ik op reed was goed genoeg om hard mee te gaan. Maar als ik keek naar de jongens die daar echt snel mee waren, waren dat vaak grotere en stevigere rijders. De jongens die snel waren met de Klabo-frames waren juist wat kleinere mannetjes.’ Met een lengte van nog geen 1m70 en een gewicht van minder dan zestig kilo behoort Iwema tot de lichtste rijders in het ijsspeedwaypaddock. ‘Toen dacht ik: misschien kan die verandering meer effect hebben dan ik zelf verwacht. En dat bleek ook zo. Vanaf het moment dat ik overstapte, voelde ik me minder passagier op de motor. Ik had veel meer controle.’ Wat het exacte verschil is tussen de frames, vindt hij lastig te verklaren. ‘De geometrie is net iets anders. Op sommige punten is het frame sterker, op andere juist wat flexibeler. Het blijft ook iets persoonlijks. Voor mij werkt dit gewoon heel goed.’

Achilleshiel: de start

Toch is er nog één punt waar volgens Iwema de meeste winst te halen valt: de start. ‘Ik loop daar elke keer tegen een technische uitdaging aan. Je moet bij de start veel gas geven, maar als ik dat doe, wil de motor al gaan rollen. In onze sport mag je het startlint niet raken, want dan word je meteen gediskwalificeerd.’ Het gevolg is dat hij bij de start soms te voorzichtig is. ‘Ik geef minder gas om het probleem te omzeilen. We hebben er veel tijd in gestoken om dat op te lossen. Bij de laatste wedstrijd in Oostenrijk hebben we een paar dingen veranderd en dat lijkt goed te werken.’

En juist de start is in de baansport vaak beslissend. Een heat duurt nauwelijks een minuut. Geen tijd voor tactieken en treuzelen dus. ‘Als je net zo snel bent als de snelste, maar je start altijd langzamer, dan zul je diegene nooit kunnen inhalen. Wil ik een kans maken tegen jongens als Niklas Svensson of Martin Haarahiltunen, dan moet ik er bij de start meteen bij zitten.’ Iwema heeft veel vertrouwen in zijn racesnelheid en zijn gave om iemand te kunnen passeren. ‘Het gaat me er niet per se om dat ik als eerste de bocht in ga. Dat is mooi, maar niet het belangrijkste. Ik moet gewoon goed wegkomen en niet direct twee, drie motorlengtes achterstand hebben. In het rijden van de heat zelf heb ik alle vertrouwen. En zelfs op slecht ijs krijg ik het steeds meer onder controle.’

Droom binnen bereik

De vraag blijft: kan Iwema dit jaar zijn droom waarmaken? ‘Het is mogelijk. Ik heb er vertrouwen in, maar het is zeker niet vanzelfsprekend. Als ik eerlijk ben: de keren dat ik dit jaar tegen Svensson en Haarahiltunen heb gereden, kwamen zij wel eerder over de finish. Maar het is haalbaar. Dan moeten mijn starts wel goed zijn en moet alles kloppen. Elk detail.’ Iwema weet inmiddels uit ervaring hoe klein het verschil kan zijn. ‘Zo’n stommiteit als op de eerste dag vorig jaar in Inzell, waarbij ik met mijn voet een methanolslang dichtdrukte, dat kunnen we ons niet permitteren als ik echt een kans wil maken op een medaille.’

WK IJsspeedway Heerenveen

Van 10 tot en met 12 april vormt ijsstadion Thialf in Heerenveen het decor voor de ontknoping van het ijsspeedwayseizoen. Op het programma staan dit jaar afzonderlijk drie wedstrijden, met als hoogtepunt de strijd om de wereldtitel.

Het weekend begint vrijdagavond traditiegetrouw met de Roelof Thijs-bokaal, een wedstrijd voor nieuw talent. Waar de organisatie de afgelopen jaren moeite had om het startveld te vullen, is daar dit jaar geen sprake van. Integendeel: dankzij een groeiend aantal rijders kan er weer volgens het oorspronkelijke knock-outsysteem met 24 deelnemers worden gereden. De Stichting IJsspeedway Assen, al jaren verantwoordelijk voor de organisatie, moest zelfs enkele rijders teleurstellen. Onder hen Jasper Iwema, die met zijn prestaties in het wereldkampioenschap inmiddels boven het niveau van deze wedstrijd is uitgegroeid.

Aan Nederlandse inbreng geen gebrek. Acht landgenoten verschijnen aan de start. Titelverdediger Sebastian Reitsma, Leon Kramer en Niek Schaap krijgen gezelschap van vijf debutanten: Karim Boerzerooy, Aron Schokker, Remon Huizinga, Niek Meijering en Amber Kramer, de jongere zus van Leon.

Het absolute hoogtepunt volgt op zaterdagavond, wanneer in de Friese ijstempel de nieuwe wereldkampioen ijsspeedway wordt gekroond.

WK IJsspeedway Heerenveen 2025: Jasper Iwema schittert in Thialf

Op zondagmiddag staat bovendien voor het eerst sinds de coronaperiode weer een landenwedstrijd op het programma: de Ice Speedway of Nations. Jarenlang was deze titel vrijwel automatisch voor Rusland, maar dat land ontbreekt dit keer om bekende redenen. Daardoor gelden Zweden en Finland als de belangrijkste kandidaten voor het goud. Duitsland, Oostenrijk en Nederland lijken vooral te strijden om de bronzen medaille.

Tijden 

Meer info: ijsspeedway.nl 

Foto’s: Jesper Veldhuizen, Good-Shoot