Rond de 100 Duitse bergcircuits, zowel voormalige als huidige, zijn online te vinden. Elf daarvan hebben we geselecteerd als geweldige tussenstops voor een vlotte berg-en-dal-tocht met de motor van Kassel, door het Thüringer Wald en de Rhön tot aan de Rijn en de Moezel.

Stel je even voor: een quizvraag op tv met de woorden ‘28 kilometer lang en 600 meter hoogteverschil – welk circuit in Duitsland bedoelen we?’ Je hoort de stoelen schuiven, het publiek houdt zijn adem in. En ja hoor, iemand roept vol overtuiging: ‘De Nürburgring!’ Maar dat is natuurlijk onjuist. Zelfs de oude Nordschleife kwam niet verder dan 22,81 kilometer, en sinds de verbouwing in 1982 is dat nog maar 20,82 kilometer. De juiste locatie? De beroemde ADAC Herkules-Bergprijs bij Kassel – nummer één op onze lijst, en terecht.

Toertocht Sauerland, Duitsland: duizend bergen, duizend ritten

Deze bergrace, ooit georganiseerd tussen 1923 en 1927, is tegenwoordig terug van weggeweest. Om de twee jaar komen er oldtimers en youngtimers – auto’s en motoren tot bouwjaar 2000 – samen om langs de Herkules te rijden, het imposante koperen standbeeld, het symbool van Kassel. Hier draait het niet om snelheid, maar om het vieren van geschiedenis en techniek, om erfgoed dat nog leeft.

Toegegeven, de route zelf – via Bad Wilhelmshöhe, de B251, door het Habichtswald, Dörnberg, Ehlen, over de L3298 en terug door het Druseltal – biedt geen adrenaline van Nürburgring-niveau. Toch maakt het decor alles goed: een technisch-cultureel paradijs met het prachtige Techniekmuseum in Kassel en, als extra traktatie, de wereldberoemde Documenta die hier elke vijf jaar neerstrijkt.

En dan het contrast tussen mens en machine: Karlheinz stuurt zijn Kawasaki Ninja 1000SX met 142 pk – bijna twintig meer dan de lichtgewicht, getunede RC30 van legende Helmut Dähne, nog altijd recordhouder op de Nordschleife. Dáár, tussen kracht, klassiekers en karakter, begint het echte motorrijden. Een ervaring die geschiedenis, passie en pure rijvreugde samensmelt – precies waar elke liefhebber warm voor loopt.

1 van 7

Glimlach

In Wolfershausen en Melsungen, ooit deel van het voormalige grensgebied, is het motorrijdersgeluk allang geen nieuw verschijnsel meer. Aan een gevel prijkt een treffende spreuk: ‘Het mooiste wapen is nog altijd de ploeg in het veld.’ Ondertussen toont het display van de sporttourer trots de maximale hellingshoeken – 39 graden links, 41 graden rechts. Karlheinz grijnst: ‘Dat had mijn jongere ik enorm aangespoord.’ Zelfs doorgewinterde rijders zullen zich verbazen over het verborgen bergcircuit K50, dat van Erkshausen naar Rockensüß kronkelt. En die naam liegt niet – de weg rolt eerst wild en onstuimig als Iggy Pop door het bos, om zich hogerop te versmallen tot een bijna innemende, charmante passage.

Wie daarna langs de witglanzende zoutberg ‘Monte Kali’ bij Heringen scheurt, bereikt het volgende meesterlijke traject: het deel van de L1027 bij Bad Liebenstein. Sinds 2012 vormt deze route het decor van de jaarlijkse Glasbachrennen. En terecht – 35 vloeiend verdeelde bochten over 5,5 kilometer en 250 hoogtemeters, geflankeerd door dubbele vangrails aan beide zijden. Hier meten klassieke NSU TT’s zich met gestroomlijnde Osella FA30’s, terwijl motoren toekijken als stille getuigen. Zelfs pakketbezorgers lijken de aantrekkingskracht niet te kunnen weerstaan: ook zij drukken hier het gaspedaal nét iets dieper in.

Waarom dit zo overtuigend werkt? Omdat deze wegen niet alleen asfalt zijn – ze vormen een beleving, een kans om jezelf uit te dagen en deel te worden van een verhaal vol traditie, vakmanschap en pure rijlust. Wie hier rijdt, voelt de geschiedenis én de opwinding van elke bocht.

De route voert van het Thüringer Wald naar de Rhön, via Geisa waar nog steeds posters van de voormalige DDR-band Karat prijken, en vervolgens door het schilderachtige vakwerkstadje Fladungen richting Hausen. Daar ligt het 4,2 kilometer lange parcours van het Hauenstein-Bergcircuit, een van de meest indrukwekkende heuvelklimraces van Duitsland. Auto’s en motoren raasden hier ooit met snelheden tot 200 km/u tussen bloeiende weiden en bossen. Vandaag geen historische Formule V-wagens of DTM-bolides, maar drie moderne krachtpatsers die eindeloos dezelfde bochten hernemen — puur gedreven door passie. Een paradox, zou je zeggen: een reisverhaal over landwegen die klinken als een racebaan. Maar in Hausen omarmen bewoners de bezoekers juist met een glimlach, open hart en open oren.

Toertocht Nederland: IJstijd aan de IJssel

Vanuit de Rhön slingert de weg verder naar de Vogelsberg; bochtige gebieden volgen elkaar op als een eindeloze uitnodiging tot rijplezier. De wind zingt in de helm, motoren grommen samen als een duet. Langs plaatsen als het Zwarte Moeras, de Wasserkuppe en de Hoherodskopf — stuk voor stuk geliefde bestemmingen — lokt het volgende doel: de legendarische Schottenring. Hier vonden al in 1925 de eerste races over openbare wegen plaats en leefde men decennialang elk jaar voor dat spektakel. Tegenwoordig hoor je nog steeds het echoën van motoren tijdens de Classic Grand Prix, waar klassieke wagens en motoren strijden om precisie en uithoudingsvermogen. Een avondrit over dat historische asfalt eindigt met een pauze in het gemoedelijke Landhaus Appel, waar verhalen, foto’s en gastvrijheid samenkomen met uitzicht op het volgende avontuur.

Een omweg langs Blasbach en Hohensolms voert over het tracé van het vroegere Dünsberg-Bergcircuit, een route vol haarspelden en geschiedenis. De rit gaat verder langs Weilburg aan de Lahn richting de Großen Feldberg — een plek met een bijna mythische betekenis voor Duitse motorsport. Hier werden al sinds 1904 snelheidsrecords neergezet, en de traditie leeft voort in elke bocht van de L3024 en L3025 tot aan de ontmoetingsplaats bij de Feldberghof. Zelfs als tijdelijke rijverboden gelden, blijft de omgeving bruisen van alternatieve, wonderschone wegen die uitnodigen tot ontdekking.

Nagenieten

Donderdagochtend breekt aan met frisse lucht, leeg asfalt en perfecte weersverwachtingen — de ideale condities om vroeg te vertrekken. De route door het Wispertal, met zijn kabbelende beek en kronkelig asfalt, leidt langs de legendarische wegen van het Presberg-Bergcircuit. Daar, waar ooit de Taunus-Bergtest duizenden toeschouwers trok, wordt vandaag nog steeds gereden uit liefde voor bochtenwerk. Van hieruit lonkt een bezoek aan kleine motormusea of de overtocht over de Rijn richting Oberwesel, waar de weg zich slingert als een levende herinnering aan de ADAC Rheingold-races.

Langs de Rijn en Moezel vloeit de reis door een landschap dat tegelijk rust en opwinding ademt. Hier, waar kastelen als Pfalzgrafenstein en Gutenfels over wijngaarden waken, rij je naar Alken en voel je waarom deze wegen ooit arena’s voor snelheid waren. De dag eindigt vredig in Senheim, aan de Moezeloever, waar boten voorbijglijden terwijl de schemering over het water valt — een perfect decor voor nagenieten.

Toewijding

De volgende ochtend hangt er nog wat nevel boven de rivier, maar de roep van de weg klinkt al. De L199 van Zell-Merl naar Grenderich biedt precies dat wat motorrijders zoeken: zes kilometer puur rijplezier. Tijdens de nabespreking wordt het oordeel uitgesproken: Glasbach, Schotten en Hauenstein scoren het hoogst qua rijtechniek, en de hellingshoekmeter bewijst dat het geen loze woorden zijn — 46 graden links, 44 rechts. Dat is geen getal, dat is toewijding.

Reisinformatie

Mooi bochtig de berg op met de motor – daar houden we allemaal van. Bijzonder verleidelijk, als zo’n weg dan ook nog eens wordt verheven tot ‘bergcircuit’. Overdreven sportief moeten je ambities op openbare wegen echter niet zijn, logisch.

Aankomst: De ‘Herkules’, het symbool van Kassel en het startpunt van de beschreven tour, is het gemakkelijkst te bereiken via de A44 van Dortmund naar Kassel, afrit Zierenberg; daar op de B251 naar Ehlen tot aan het Shell-tankstation, kort daarna rechtsaf richting Kassel-Wilhelmshöhe.

Accommodatie: Gästehaus Sonnenhof, Krähhahnstraße 8, 34131 Kassel, www.sonnenhof-ks.de, historisch huis aan de route van de Herkules-Bergprijs, in het grootste bergpark van Europa. Teichhotel, Teichstraße 21, 98574 Schmalkalden, www.teichhotel.de, kleine biergarten bij het huis, rijkelijk ontbijt buffet. Landhaus Appel, Altenhainer Straße 38, 63679 Schotten, www.gewerbeverein-schotten.de/hotel-restaurant-landhaus-appel, motor- en sportvriendelijk, balkon met panoramisch uitzicht. Hotel Berghof, Bergstraße 3, 56368 Berghausen, www.hotelberghof.de, goed en goedkoop, geweldige motorroute voor de deur. Hotel Deis, Moselweinstraße 38, 56820 Senheim, www.hotel-deis.de, eenvoudig huis met een beperkte avondkaart, droomterras direct aan de Moezel.

Bergcircuits: Van de ongeveer 100 bekende Duitse bergcircuits behoren de meeste tot de categorie ‘voormalig’; officiële races worden daar tegenwoordig niet meer gehouden. Informatie over de glorieuze geschiedenis is vaak moeilijk te vinden. Anders is het met de routes waar ondanks steeds strengere milieuregels nog steeds op enkele dagen per jaar om tijd en bekers wordt gestreden, of het nu om keiharde races of gelijkmatigheidstests gaat, maar altijd op afgesloten wegen; aan de start staan de meest uiteenlopende voertuigklassen, maar zelden motoren. Gegevens en actuele data op de websites van de respectieve organisatoren.

Adressen:

• www.kmckassel.de/herkules-bergpreis
• www.glasbachrennen.de
• www.hauenstein-bergrennen.de
• www.schottenring.de
• www.feldbergrennen.de
• www.facebook.com/groups/1997071470527072
• www.ransel-classics.de
• www.msc-idarwald.de

Download de route toertocht Duitse bergcircuits

Reisduur: 4 dagen Afgelegde afstand: 800 kilometer

Tekst en foto’s Klaus H. Daams

1 van 15