De Oostenrijkse Romantikstraße strekt zich over 380 kilometer uit van Salzburg naar Wenen. Deze route leidt je over kronkelige wegen naar de mooiste landschappen van de Alpenrepubliek, langs veertien betoverende steden en prachtige meren en bergpanorama’s. Motorrijders kunnen zich dan ook afvragen: kan romantiek een zonde zijn?
We zitten aan de ontbijttafel bij ‘Beim Erich’, een modern en gezellig restaurant in Oberhofen am Irrsee, waar onze reis langs de Oostenrijkse Romantikstraße begint. Caro vraagt: ‘Zijn de mensen hier gelukkiger dan elders, met zo’n geweldig landschap om hen heen?’ Senior Erich Baumgartner, geboren in 1941, is een levend bewijs dat Caro misschien gelijk heeft. Zijn nieuwste speeltje? Een Puch 250 TF uit 1952, met 12 paardenkrachten voor een schappelijke prijs van 2.500 euro. Zodra hij de antieke sleutel in de koplamp drukt, sputtert de luchtgekoelde tweecilindermotor tot leven, wat een grote glimlach op het gezicht van de vitale bestuurder tovert. Voor hij zich van ons afscheidt om nog een reebok te schieten, wat vegetariërs misschien minder romantisch vinden.
Toertocht Oostenrijk: ontdek de mooiste circuits, aantrekkelijke bergwegen en haarspeldbochten
We starten onze motoren en slaan al snel rechtsaf van de B154 richting Fischhof, glijdend over een smalle weg langs de westkant van de Irrsee. De bedauwde hellingen zijn nog enigszins bedekt met ochtendnevel, terwijl het meer al glinstert in de zon – simpelweg prachtig. Wie maakt zich druk om het feit dat deze zijweg een beetje van de Oostenrijkse Romantikstraße afwijkt? Die pakken we pas weer op in Mondsee, een schattige naam. Na een banale stop bij de bouwmarkt, sportschool en discounter Billa, rijden we parallel aan de A1 door het land naar Thalgau. In ieder geval werd hier een jongen genaamd Xaver blijkbaar door de ooievaar bezorgd.
Als de koningsas de Kawasaki W800 nog wat meer opzweept over het kronkelige pad dat van de Fuschler Ache omhoog naar Ellmau stijgt, met vrij uitzicht op de Wilder Kaiser, moet je toch even inhouden om alles te verwerken. Een smartphonefoto voor Instagram of een enthousiast ‘An Tagen wie diesen’ – een song van de Duitse punkrockers Die Toten Hosen – onder de helm is dan ook onvermijdelijk. De weg over de bergkam stort naar beneden, en na een korte bospassage opent het groene gordijn weer, met het Fuschlsee als het podium: wat een panorama! De blauwdruk voor romantische fantasieën van geluk zoals ‘Haus am See’.
De mooie plekjes blijven komen. Perfect om even achterover te leunen en om je heen te kijken, naar de diepblauwe lucht of naar de torens van de basiliek St. Michael, bijzonder populair bij bruidsparen, in het schattige centrum van Mondsee. Of, met vooruitziende blik, in een catalogus van een huwelijks- en evenementencruise aan de Seecafe. Of, geheel in het hier en nu, naar het landschap met felgroene planten aan de oever van de prachtige Mondsee. Zelfs de calorietoevoer op het terras van Gasthof See laat het oog smullen, met donkergele pompoensoep, kunstzinnig gegarneerd met Crema di Balsamico.
Wat zegt de hoogtekaart? Ook lekker. De maag gaat opnieuw omhoog en omlaag tijdens de rit over de Scharflinger Höhe en voorbij het kleine Krotensee naar Sankt Gilgen. Dan volgen we de weg via Strobl naar Sankt Wolfgang aan het gelijknamige meer. Wie de juiste slee en een paar extra centen heeft, vindt daar met het operetteachtige ‘Romantik Hotel im Weissen Rössl’ een schitterende accommodatie, inclusief zwembad, direct aan het meer. Bijna net zo goed en een goedkoper alternatief is hotel ‘Schwarzes Rössl’ in het centrum van Sankt Wolfgang, ook al op film vereeuwigd in een komedie van 1961. Het is nog wat vroeg voor de avondrust, dus mag ons ‘Groene Ros’ nog even verder galopperen, voorbij het Kaiserpark, de Kaiservilla en het Marmorschlössl in Bad Ischl. Over de Weißenbacher Sattel, een van de beste motorwegen in het Salzkammergut, naar de oostkant van de Attersee, waar in Steinach een zijweg volgt over de Taferlhöhe.
‘Vertrouw niet altijd de voorgeschreven toeristische routes,’ zouden we willen zeggen, want deze omweg leidt ons verder weg van de Oostenrijkse Romantikstraße. Of hadden de planners een hart voor motorrijders door ze naar de B145 te sturen, de directe route van Bad Ischl door het Trauntal? Onwaarschijnlijk. Hoe dan ook blijkt de omweg een kronkelige en romantische after-dinner snack te zijn, met een roze-oranje zonsondergang boven de donkere ketens van het Höllengebergte. Een paradijs voor vrienden van sfeervolle klanken is uiteindelijk Gmunden, waar het keramische carillon, hoog boven in een loggia van het renaissance-stadhuis aan de oever van de Traunsee, onze oren verwachtingsvol doen spitsen. Helaas tevergeefs, want wie te laat komt, na 19 uur wanneer de 24 keramische klokken voor de laatste keer van de dag luiden, hoort alleen het gekreun van de historische tram.
Wat is dat mooi
Wat is eigenlijk Romantisch? We zitten aan de ontbijttafel in het ‘Landhotel Grünberg am See’, surfen een beetje op het net en vinden antwoorden zoals: gevoelig, vol sterke, vaak onrealistische fantasieën en verbeeldingen; de werkelijkheid idealiserend. Caro voegt eraan toe: ‘Ik vond kunstschaatsen altijd erg romantisch.’ Jongens kiezen waarschijnlijk meer voor het robuuste ijshockey. ‘Nog een kannetje hete koffie, alsjeblieft.’ Romantiek laat zich ook wel een beetje duiden als kitsch, op een smaakloze manier vormgegeven, met een artistieke waarde die op een onechte manier gevoelig is. Aha. Maar terug naar de Traunsee, die zich, nog een beetje slaperig en helemaal in nevelige watten verpakt voor het hotelterras uitstrekt. Daarachter is vaag in de verte het silhouet van Gmunden te zien met zijn beroemdste bezienswaardigheid, het aan de oever liggende Seeschloss Ort, dat eruitziet als een zwaan. Voordat de stevige Gisela het water kiest, een van de oudste raderschepen ter wereld, gebouwd in 1871 en aangedreven door een hypnotiserende stoommachine, lichten we liever zelf de ankers, zodat de Kawasaki weer gemoedelijk kan grommen.
Oh, wat is dat mooi – het Almtal. Het begint heel langzaam, bij de afslag van de B120 bij Scharnstein, maar dan. Het Stichtal zonder doorgaand verkeer kan je recht in het hart raken en je gemoed betoveren. Kitscherig? Romantisch? Beter dan woorden past bij deze parel aan de boezem van moeder natuur muziek. Geen voetbalhymne of het bekende feestlied van de Snollebollekes, maar de Bolero. Zoals in Maurice Ravels meesterwerk, stijgt ook het Almtal in zijn verloop bijna tot extase, tot het landschappelijke hoogtepunt aan het eind van het dal, de Almsee: blauw-groen wisselen de kleuren van het wateroppervlak, soms zacht groen-geel, soms sterk donkergroen, als de bomen aan de oever. Daarachter het grijze van het Tote-gebergte. Een moment om alles andere te vergeten en alleen nog maar te genieten.
Toerisme Oostenrijk: De Hahntennjoch
Terugspoelen naar Scharnstein, waar het lokale kasteel gelegenheid biedt tot huivering, in de historische folterkamer van het Criminal- en Gendarmeriemuseum. Laat me binnen, laat me eruit – maar alleen tijdens de openingstijden in het weekend. De speurneus ontdekt op de wegenkaart een verleidelijk kronkelige weg over de Ziehberg naar Kirchdorf an der Krems en verder via Oberschlierbach naar Grünburg. De kans om te plunderen! En al bestempelen de 48 pk van de Kawasaki haar zeker niet tot het ideale vluchtvoertuig: handzaam en daardoor snel in bochten is de W800 zeker. Bovendien zo klassiek, bijna ‘romantisch’, dat ze zich in het lieflijke landschap voegt alsof ze er altijd al bij hoorde. Bij de koeien en tractoren op weelderig groene hellingen, bij de schapen en reeën, ja zelfs bij de bij, die tijdens een korte pauze heel vertrouwelijk over Caro’s zonnebril wandelt.
Eindsprint. Nußbach, Wartberg an der Krems en Kremsmünster zijn de laatste stops voor Steyr. Daar eindigt onze reis langs de Romantikstraße. Nadat we hebben ingecheckt in het historische Hotel Minichmayr, besluiten we de dag op een passende manier tijdens een avondlijke stadsrondleiding. Dé romantische overkill! Voorzien van hellebaard en lantaarn, zwarte hoed en cape, leidt Gerda Wimmer ons door de straatjes van het meer dan 1.000 jaar oude juweeltje aan de samenvloeiing van de Enns en Steyr. Waarom vrouwen nachtwaker werden? ‘Omdat de mannen aan de drank verslaafd waren, moesten vrouwen de dienst overnemen,’ lacht de charmante Lady in Black. En nadat we het erover eens zijn dat ook Venetië, hemelbedden en saxofoonspelers romantisch zijn, volgt ergens tussen de gotische stadspoort en de Leopoldibrunnen het volgende verhaal van de nachtwaker: ‘Ondergoed was verboden voor burgerlijke vrouwen. Als ze het toch droegen, moesten ze als straf helpen bij de reparatie van de stadsmuur. En zo staat Steyr nu bekend om de best bewaarde stadsmuren van heel Oostenrijk.’ Tja, romantiek kan dus ook een zonde zijn.
Foto’s: Klaus H. Daams
Reisinformatie
De in 1989 opgerichte Romantikstraße is een zogenaamde belevenisroute voor de toeristische ontsluiting van landschappen en steden tussen Salzburg en Wenen. Er zijn een noord- en een zuidroute, waarbij de dichtheid van bijzonder mooie plaatsen het grootst is op het hier voorgestelde deel tussen Mondsee en Steyr. Ondanks alle cultuur: de voorgeschreven route, zoals op veel wegenkaarten getekend, is vaak behoorlijk kronkelig en geschikt voor motoren, maar kan indien nodig ook nog worden gepimpt met kleine omwegen.
Heenreis: Van bijvoorbeeld Arnhem is het via Frankfurt, Regensburg en Passau goed 800 kilometer naar Oberhofen aan de Irrsee.
Overnachten: Natuurlijk is er in vakantieland Oostenrijk accommodatie van allerlei aard, van camping aan het meer tot luxe herbergen. Wij waren goed ondergebracht in Oberhofen aan de Irrsee in het familiaire ‘Gasthaus Hotel Beim Erich’, www.beimerich.at; aan de oever van de Traunsee met uitzicht op Gmunden in het ‘Landhotel Grünberg am See’, www.gruenberg.at; en in Steyr, direct aan de samenvloeiing van Enns en Steyr, in het historische ‘Hotel Minichmayr’, www.hotel-minichmayr.at.
Bezienswaardigheden: In Mondsee naast het palenhuis-museum vooral de bij bruidsparen populaire basiliek Hl. Michael en het klooster Mondsee op Wredeplatz; in Sankt Wolfgang de parochie- en pelgrimskerk en de hotels Weißes Rössl en Schwarzes Rössl, beide verfilmd; in Bad Ischl het voertuigtechniek-luchtvaartmuseum, daarnaast de Kaiservilla, het Kaiserpark en het Marmorschlössl; in Traunkirchen, idyllisch gelegen op een schiereiland in de Traunsee, de Kalvarienberg, de Johannesbergkapel en de visserskapel; in Gmunden het keramische carillon in het stadhuis, het Seeschloss Ort en het raderschip Gisela; in Scharnstein het Oostenrijkse criminologie- en gendarmeriemuseum; in het Almtal het Cumberland Wildpark Grünau en, aan het einde van het dal, de Almsee; in Kremsmünster de abdij van de Benedictijnen met zijn kunstcollecties, daarnaast de sterrenwacht in de ‘Mathematischen Turm’; in Steyr het gehele historische centrum, het beste te ervaren tijdens een stadstour.
Adressen: www.austria.info; www.oberoesterreich.at; https://mondsee.salzkammergut.at; www.attersee.at; www.steyr-nationalpark.at; traunsee-almtal.salzkammergut.at.
Download de route Romantikstraße
Lengte: 311 km
Reisdagen: 3
