dinsdag 25 juni 2024

Marathonmotor: BMW K1100LT

Marathonmotor: BMW K1100LT. Al meer dan 27 jaar in het bezit van dezelfde motor omdat je maar geen afscheid kunt nemen. Dat horen we vaker van deelnemers op bezoek voor de rubriek Marathonmotor. Roel Klos is er ook zo een. Hij kocht in 1994 van een collega een twee jaar oude BMW K1100LT die er als nieuw uitzag. Een kwart eeuw later ziet de motor er nog precies zo uit als toen, om door een ringetje te halen. Maar dat heeft wel een duit euro’s gekost. En veel poetswerk.

Fotografie: Peter van der Sanden

Op zijn achttiende begon de in Heerlen opgegroeide Roel Klos (65) met motorrijden. Roel: ‘Zoals bijna iedereen in die tijd begon ik met een oefenrijbewijs en een paar rijlessen. Heel kostbaar was het toen allemaal nog niet. Gelukkig maar, want ik kom uit een groot gezin (acht kinderen) en erg breed hadden we het thuis niet. Ik kom niet uit een motorfamilie, ik was de enige met interesse voor tweewielers. Mijn eerste motor was een Honda CB450. Aan die motor heb ik meer gesleuteld dan er mee gereden. Gewoon een ongeluksmotor. Met een Suzuki GS750 ging het de goede kant op. Veel meegereden waardoor het plezier in motorrijden nog verder werd aangewakkerd. Ik woonde inmiddels in Amsterdam waar mijn familie eerder al naar toe was verhuisd. De opvolger van de Suzuki werd een niet alledaagse keuze, een BMW R69S waaraan ik ook een zijspan kon hangen. Heel simpel, klik, klik en het zijspan zat vast. Ik heb er nu nog spijt van dat ik die motor heb verkocht, maar wat moet je als je in Amsterdam woont zonder deugdelijke motorstalling. Een Honda Goldwing K3 werd mijn volgende motor. Daar heb ik tien jaar met heel veel plezier op gereden, onder andere een behoorlijke trip naar Griekenland. Hoewel de Goldwing er nog uitzag als nieuw, ik ben een echte poetser, werd mijn interesse gewekt voor een BMW K1100LT. De motor was van een collega. Pas twee jaar oud en met slechts 15.500 km op de teller was ik direct “verliefd” op de mooie, blauwe BMW. Een geweldige toermotor en ook met veel comfort voor de duo. Ondertussen had ik mijn vrouw leren kennen en was zij zover dat ze zelf ook motor wilde gaan rijden. Ze haalde haar motorrijbewijs en zij zou met mijn Goldwing gaan rijden. Fout, helemaal fout. Die motor was veel te zwaar voor haar, waardoor het plezier in motorrijden wegebde. Op de MOTORbeurs vond ik een meer geschikte Suzuki VX800 en ruilde mijn Goldwing (ongezien door de koper) in. De Suzuki werd enkele dagen later afgeleverd en de Honda opgehaald. Een week later werd er bij mij thuis een grote bos bloemen bezorgd, afkomstig van de motorzaak waar ik de Goldwing had ingeruild. Ze hadden nog nooit zo’n mooie, goed onderhouden Goldwing gezien. Dat zegt wel een beetje over hoe ik met mijn motoren om ga.’

Man en motor

NaamRoel Klos
WoonplaatsWamel
Leeftijd65 jaar
Beroepex-militair
Rijdt sinds1973
Aangeschaft1994
Nieuwprijscirca € 13.000,-
Dagwaardecirca € 2.500,-
Rijstijltoer
Gebruikvakantie
Brandstofverbruik1: 18
Olieverbruik1: 2500 km
Onderhoudmotorzaak
Bouwjaar1992
Kilometerstand153.300 km
BMW K1100LT

Starterrelais

Met twee motoren, Roel op de BMW en zijn vrouw op de Suzuki (later op een Yamaha Fazer 600), heeft het tweetal tien jaar lang een groot deel van Europa verkend. Roel: ‘Totdat mijn vrouw last kreeg van een oude blessure aan haar rechterhand. Remmen ging steeds lastiger waardoor ze stopte met motorrijden en weer regelmatig bij mij achter op de buddyseat plaatsnam. Onze laatste grote vakantie samen op de BMW K1100LT was in 2010 naar de Dolomieten. Er zijn enkele jaren geweest van bijna 15.000 km per jaar, maar toen de lange vakanties stopten, bleven alleen de weekenden met familie en vrienden over. Dat er een nieuwe hobby bij kwam, op pad met de camper, deed het motorrijden ook geen goed. Slechts twee keer heb ik onderweg een probleem met de BMW gehad. De eerste keer betrof een lekke radiateur maar een “pilletje” was voldoende om het lekken te stoppen en ik ben thuisgekomen. De radiateur is daarna wel vervangen. Het laatste akkefietje vond plaats in 2019 in Trentino, Italië. Het startrelais bleef hangen waardoor niet alleen het relais, maar ook de accu sneuvelde. Gelukkig zaten we in een leuk hotel voor een bergtraining in de Dolomieten en ik kon een paar dagen gebruik maken van de motor van de hoteleigenaar. Een originele accu was niet voorhanden. Er werd een kleinere gelaccu gemonteerd die ook uitstekend voldoet. De BMW heeft nooit startproblemen.’

Marathonmotor: Yamaha XT1200ZE

Stalling

De BMW K1100LT mag dan 30 jaar oud zijn, met 153.300 km is de tellerstand allesbehalve exorbitant hoog. Roel: ‘Zonder grote vakanties rij ik zo’n 7.000 km per jaar en de afgelopen twee jaar, tijdens corona, is de motor amper buiten geweest. In de wintermaanden is de BMW niet gebruikt, want dan staat deze (gelukkig) in een stalling. Vroeger had ik geen woning met garage, dus stonden mijn motoren meestal buiten. Soms onder een zeil of een afdakje. Ik was dan ook erg blij toen ik via een oudere buurtbewoner een garagebox kon huren. Hij huurde die box al jaren, maar had hem niet meer nodig. Ik werd zogezegd zijn onderhuurder. Toen deze man kwam te overlijden had ik een probleem, want ik zou mijn stalling kwijt raken. De box rechtstreeks bij de eigenaar huren was geen optie, want dan werd de huurprijs minimaal verdubbeld. Om een lang verhaal kort te maken; ik heb een manier verzonnen om op naam van de overleden persoon tot 2021 de box nog te huren. Ik betaalde steeds de huur ver vooruit. Pas begin 2021, toen ik verhuisde, heb ik het huurcontract van de officiële huurder (die al jaren eerder was overleden) opgezegd. Nu heb ik een eigen garage en kan ik van de BMW genieten zoals die daar staat. Zelfs nu ik er amper op rij.’

Volgens Roel, die zijn motor vanaf het begin in onderhoud heeft bij Harry Meijer Motoren in Amsterdam, is zijn BMW geen goedkope motor in onderhoud. Roel: ‘Aan mijn eerdere motoren met simpele techniek, sleutelde ik nog wel zelf. Maar de BMW breng ik altijd weg. Alle beurten, keurig opgetekend in het BMW-boekje, zijn uitgevoerd bij Meijer. Mijn motor is daar in vertrouwde handen. Bij 65.000 km had ik de eerste kostbare reparatie. De schakelas in de versnellingsbak moest worden vervangen. Omdat de zaak toen toch helemaal uit elkaar lag, is preventief ook de koppeling vernieuwd. Alles bij elkaar een kostbaar grapje. De uitlaat, waar de vier bochten bij elkaar komen in de demper, is twee keer gelast. Na een keer in bar slecht weer te zijn omgevallen in de Dolomieten waren de zijkoffers toe aan een nieuwe laklaag. Tussen alle bijzondere reparaties door (waterpomp, oliepomp, relais kuipruit, lagers, radiateur) was er ook nog het normale onderhoud. Maar ach, een hobby mag geld kosten.’

Opknapbeurt BMW K1100LT

In 2018 plaatste Roel Klos zichzelf voor een dilemma. Er was groot onderhoud nodig aan de BMW en hij wist vooraf dat het een flink bedrag zou gaan kosten om de motor weer tiptop in orde te krijgen. Dat revisiebedrag zou de waarde van de motor ver overstijgen. Roel: ‘Ik had natuurlijk op zoek kunnen gaan naar een jongere K1100LT met minder kilometers. Dan was ik goedkoper uit geweest. Of ik had mijn droommotor moeten kopen, een BMW R1250GS. Dan was ik veel duurder uit geweest, maar met welk nut? Ik rij de laatste jaren veel te weinig kilometers. Omdat ik na 25 jaar zo aan mijn motor ben gehecht (nog steeds all-risk verzekerd) besloot ik tot revisie. Wel in twee delen, dan leek het minder erg en met toestemming van mijn vrouw. ‘Het is jouw kindje’, zei ze en daar heeft ze wel een beetje gelijk in. Remsysteem, bedrading, voorvorkkeerringen, balhoofdlagers, (gescheurde) kroonplaat, cardan, etc. Wat vervangen moest worden werd vervangen, de uitlaat werd gelast. En eindelijk, ik navigeerde nog met een routerol, kwam er een BMW-navigatiesysteem op de K1100LT. Optisch werd alleen de cardanbehuizing opnieuw gemoffeld. Deze was afgebladderd. Deze hele grote beurt, zo noem ik het maar even, heeft me 5.700 euro gekost. Veel geld, maar mijn K1100LT is wel weer zoals ik hem wilde hebben, als nieuw. Zeker in dat opzicht ben ik een Pietje Precies.’

BMW K1100LT
Een hele lichte wobbel in het voorwiel vanwege een onbalans in de voorband.

BMW K1100LT op de brug

Dat laatste wordt duidelijk wanneer Roel zich met zijn BMW meldt bij MOTO73-expert Van Sleeuwen Motoren in Volkel. Zo op het eerste gezicht lijkt de motor regelrecht uit de showroom te komen. Een kort proefritje bevestigt nogmaals de perfecte staat van de motor. ‘Helemaal niks op aan te merken, al zijn de remmen natuurlijk niet meer van deze tijd’, aldus Sander die voor een keer het (controle)stokje van Gerard van Sleeuwen overneemt. De remschijven zijn al een keer vervangen en het hele remsysteem is vernieuwd, maar hard remmen? Vergeet het maar. Roel: ‘Met volle bepakking en iemand achterop moet ik op tijd beginnen met remmen. ABS ontbreekt nog op dit model. Is met zulke trage remmen ook niet echt nodig.’

Test 2022 Yamaha Ténéré 700 World Raid: wereldfiets

Is er iets aan de BMW K1100LT te vinden wat om aandacht vraagt? Weinig. Een klein scheurtje in de kunststof zijkapjes. Twee roestige boutjes die het voorspatbord op hun plek moeten houden. En een beetje steenslag voor op de kuip. Niet gek voor een motor van 30 jaar oud. Sander: ‘Het enige dat in de toekomst misschien nog een keer moet gebeuren zijn andere binnenvorkpoten. De chroomlaag begint wat te slijten wat voor een lekke keerring kan zorgen. Maar dat is dan ook alles. Voor het overige ziet de BMW er nog puntgaaf uit.’

Roel: ‘Het heeft een paar centen gekost, maar voor mij was het dat waard. Voor mijn gevoel heb ik een nieuwe motor van 30 jaar oud. Ik hoop er nog lang van te mogen genieten.’

Merkenclub

Er is een BMW K-lub (klubzuid.nl) en een Facebookpagina BMW K Club Nederland waar BMW K-rijders terecht kunnen voor informatie over de motor en activiteiten van de clubs. Zoek je een site met info over je K-model, kijk dan eens op www.bmwk.nl.

Reperaties en problemen

65.000 km                schakelas versnellingsbak en koppeling vervangen

102.000 km              uitlaat gescheurd

103.500 km              balhoofdlagers en remschijf achter vervangen

114.000 km              remschijven voor vervangen

118.700 km              water- en oliepomp, remcilinder en relais kuipruitverstelling vervangen

120.500 km              hulpas vrijloop vervangen

125.000 km              radiateur vervangen

145.000 km              zeer groot onderhoud: renovatie remsysteem, uitlaat gelast, nieuwe carterontluchting en vervanging van: deel elektrische bedrading, voorvorkkeerringen, balhoofdlagers, kroonplaat, keerring pignon cardan en achterbrug-, cardan- en Paraleververlagers            

151.000 km              startrelais vervangen

BMW K1100LT

Richtprijzen bij motorzaak

Voor een nette K1100LT met niet al te veel kilometers moet je rekenen op een prijs van ongeveer 2.500 euro. Met uitschieters naar boven en naar beneden.

BMW K1100LT: goed om te weten

De eerste BMW K1100LT liep in 1991 van de band en bleef leverbaar tot 1999. Het was de opvolger van de K100. De ‘L’ staat voor Luxe en luxe (voor zijn tijd) is deze motor. Het rijcomfort werd geroemd en ook de enorme bagageruimte sprak de kopers aan. De grote kuip met verstelbare ruit plaatst de bestuurder goed uit de wind, zodat het gemakkelijk lang vol te houden is op deze BMW. Maar diezelfde ruit wil bij de oudere typen K1100 nogal eens vast gaan zitten. Een BMW K1100LT die GEEN olie verbruikt is een uitzondering. Een verbruik van 1 op 4.000 is eerder regel dan uitzondering. Dat in tegenstelling tot de K100 en de K75 die nauwelijks olie consumeerden. De K1100LT is een motor waarmee je altijd vrij hoog in toeren rijdt. Het is net of je een versnelling tekortkomt. Een overdrive wordt gemist. Een ander minpuntje is de matige achterrem. Het lekken van het remoliereservoir op het stuur heeft bij menig K1100LT-rijder voor problemen gezorgd. In het begin was er geen reparatiesetje leverbaar en moest alles worden vervangen. Dat was een dure grap. Later kwamen er wel reparatiesetjes. Een ander heikel punt was de uitlaat, met name dat deel waar de vier uitlaatbochten bij elkaar komen. Bochten en uitlaat vormen één geheel. Er traden scheurtjes op. In de garantietermijn werd de hele uitlaat vervangen, maar buiten de garantie werd meestal geprobeerd met laswerk het probleem op te lossen. En dat was een klus die maar zelden goed lukte omdat er nauwelijks ruimte is om laswerk te verrichten. De K1100LT is door de jaren heen nauwelijks veranderd. Wel is er in 1994 een ‘Special Edition’ gekomen met een speciale kleurstelling en als extra een audio-installatie.

Pluspunten BMW K1100LT

Veel bagageruimte en windbescherming.

Minpunten BMW K1100LT

Mist een zesde versnelling.

Onderweg in de Dolomieten met “gids” Roel op zijn K1100LT voorop.
Peter van der Sanden
Peter van der Sanden
Sinds 2004 is Marathonmotor een vaste rubriek in Moto73 van Peter van der Sanden, waarbij het gaat over motoren die al flink wat kilometers hebben afgelegd en waarvan de historie grotendeels bekend is. Bij Van Sleeuwen Motoren aan de Antoniusstraat 60 in Volkel (Moto73 expert) worden deze motoren aan een uitgebreide technische inspectie onderworpen.

Stay tuned

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en mis nooit het laatste nieuws! Onze nieuwsbrief wordt iedere week op dinsdag (bij veel nieuws) en donderdag verstuurd.


Gerelateerde artikelen